V. Murat TULGA: DEM PARTİSİ’Nİ ANLAMA REHBERİ!!!
Cumhuriyet Halk Partisi Seçilmiş Genel Başkanı Özgür Özel sıklıkla derhal bir genel seçime gidilmesini öneriyor. Bu imkânsız görünüyor, çünkü siyasi iktidar ve ona destek veren diğer bir siyasi grubun önünde iki önemli görev var.
1. Barış Süreci (Kiminle savaştayız, kim kimle barışacak, anlayan varsa diğerlerine anlatsın?)
2. Yeni Anayasa (Bu Anayasa’ya ne kadar uyuluyor ki eski anayasada ne yok ki yeni Anayasa tüm sorunları hop diye çözsün[1]. Bir de mevcut anayasamızda referenduma gidilerek bu iktidar döneminde kaç değişiklik ve yeni eklemeler yapıldı acaba?)
Bunu iki konuyu kendilerine görev edinmiş bir siyasi cenah var, tüm söylemlerinde bu iki konuyu birlikte ele alarak açıklamalarını yapıyorlar. Bu görev bitmeden seçim meçim yok! Her şeyin önüne geçiyor bu iki konu. İlk önce bu görev tamamlanacak. Hedef son aşamada DEM Parti’yi de tatmin edecek yeni bir Anayasa’yı referanduma gitmeden oylamayla TBMM’nde kabul ettirmek ve bizlerin tanıyamayacağı yeni bir Türkiye için son noktayı koymaktır. Bu “Yeni Anayasa”da hedef mevcut anayasamızın ilk dört maddesinin sulandırılmasıdır. (Değiştirilmesi diyemiyorum, çünkü kamuoyuna bunu kabul ettirmek çok zor görünüyor.)
Biraz siyasetle ilgilenenler değişik makamlardaki siyasilerin ve tabii ki DEM Parti eş Başkanlarının son açıklamalarını okuduklarında bunu rahatlıkla göreceklerdir. Linkleri aşağıya koyuyorum, talep eden açıklamalarını, haberlerin detaylarını buradan okuyabilirler.
Bu açıklamalarda DEM Partiyi farklı bir yere koyuyorum, çünkü DEM hariç diğer resmî siyasi açıklamalar üstü kapalı, cesaretsiz, çaresiz, dürüstlükten uzak, oy eksenli “Ne şiş yansın ne kebap” olarak devam ederken DEM Parti bodoslama ne isteniyorsa doğrudan onu söylüyor. Atış serbest! Kızarız kızmayız ama bu yüzden yukarıda belirttiğimiz süreci taleplerini net olarak ifade eden DEM Parti üzerinden sürdüreceğiz.
Bu yüzden makalenin ismini de “DEM Partisi’ni Anlama Rehberi” olarak koyduk.
Bu kısa rehberi oluştururken DEM Partisinin son açıklamalarına bakacağız. Çünkü görüşmeler kapalı kapılar ardında sürdürülüyor, siyasi iktidar DEM Parti ile bir uzlaşı sağlamak istiyor, onlarda bir mecliste iktidar partisinin yanına bir İmralı’da eli kanlı teröristin yanına mekik dokuyorlar ve tüm bu görüşmelerin detaylarını kendilerinden alıyoruz.
DEM Parti Eş Başkanı Bakırhan, 16-Haziran-2026 tarihinde bundan bir ay önce partisinin grup toplantısında şu açıklamayı yaptı[2]:
“Böyle bir dönemde Kürt meselesini çözümsüz bırakmak, Türkiye’yi tarihsel bir riskin eşiğinde bekletmektir. İç barışını kuramamış, kendi yurttaşıyla kavgalı bir devlet, dışarıdan esen her rüzgârda savrulur. Yaklaşık iki yıldır süren bu sürecin artık somut, hukuki ve demokratik bir zemine kavuşması gerekiyor. Bunun yolu çerçeve yasadır. Kürt meselesini çatışma zemininden çıkarıp siyaset ve hukuk zeminine taşıyacak bir çerçeve yasa artık ertelenemez. Biz dört temel düzenlemeyi zorunlu görüyoruz: Kalıcı çözüm için Çerçeve Yasa; demokratik bütünleşme ilkelerini güvence altına alacak Demokratik Toplum Yasası; yerel demokrasiyi, sivil toplumu ve siyasal katılımı güçlendirecek Genişletilmiş Yerel Demokrasi Yasası ve Özgür Yurttaş Yasası…
Bu adımlar taviz değildir. Bunlar eşit yurttaşlığın gereğidir. Kimliklerin ve inançların anayasal güvence altına alınması birlikteliğimizi zayıflatmaz; aksine sağlamlaştırır. Yerel yönetimlerin güçlenmesi devleti küçültmez; demokrasiyi büyütür, merkezin yükünü azaltır. Kürtlerin kazanması Türklerin kaybetmesi değildir. Alevilerin kazanması Sünnilerin kaybetmesi değildir. İşçinin kazanması ülkenin kaybetmesi değildir. Bir halkın hakkı, başka bir halkın kaybı değildir. Bu nedenle çağrımız açıktır: Meclis kapanmadan çerçeve yasa çıkarılmalıdır…
DEM Parti olarak ortaya bir öneri seti ve program koyuyoruz. Birincisi, Türkiye gerçek bir çoğulculuğa ve demokratik bir düzene ihtiyaç duyuyor. Bu ihtiyacın adı demokratik cumhuriyettir. Demokratik cumhuriyet yalnızca bir yönetim modeli değil, aynı zamanda bir ortak yaşam sözleşmesidir. Zemin eşit yurttaşlık, çatı demokratik cumhuriyet, ortak ad Türkiyeliliktir.”
Aslında açıklama nette, yine de bu açıklamada anlaşılması belki bize zor gelen, alangirli kelimeler ile rehberimizi oluşturalım.
Şöyle ki şunları seçtim;
“…Çerçeve Yasa, Demokratik Toplum Yasası, Genişletilmiş Yerel Demokrasi Yasası, Özgür Yurttaş Yasası, Eşit Yurttaşlık, Türkiyelilik, Demokratik Cumhuriyet”
Şimdi anlama kılavuzumuzu oluşturalım:
1. Çerçeve Yasa[3]: Bir hukuki konunun veya politikanın sadece temel ilkelerini, amaçlarını ve genel kurallarını belirleyen, detayları, uygulama şekillerini ve usulleri daha alt düzeydeki hukuki düzenlemelere (yönetmelik, tüzük gibi) bırakan kanun türüdür. Bu kapsamda barış süreci denilen süreçteki ana düzenlemeleri belirleyecek, Terörisbaşı Öcalan, üst düzeyli terörist PKK yöneticileri ve örgüt üyelerinin durumunu netleştirecek yasa olarak diye ifade edilebilir.
2. Demokratik Toplum Yasası[4]: Hazırlanacak çerçeve yasa içerisinde çıkacak dar kapsamlı ve sınırlı düzenlemeler yanında silahsızlanma sürecini, güvenli ve geri dönüşleri, demokratik siyasi katılımı, temel hak ve özgürlüklerin güvencelerini aynı bütünlükle ele alan, kategorik ayrımlar yaratmayan, kapsayıcı ve bütünlüklü bir yasayı ifade etmektedir.
3. Genişletilmiş Yerel Demokrasi Yasası: Türkiye’de yerel yönetimlerin güçlendirilmesi ve merkeziyetçi yapının yumuşatılması amacıyla gündeme getirilen hukuki ve siyasi amaçlı bir tasarıdır. Karar süreçlerinde yerel halkın katılımını arttırmayı ve bölge yönetimlerin yetkilerini genişletmeyi hedefler. Yerel meclislerin karar alma gücünü artırır, kentlerin kendi kaynaklarını daha bağımsız yönetmesi sağlanır, halkın yönetime doğrudan katılımına olanak sağlar. (Burada Avrupa Yerel Yönetim Özerklik Şartı ifade edilmeye çalışılıyor. Kısaca merkezi yönetimden ayrı özerklik yani, böyle tanımlayabiliriz. Bebek katilinin daha önce “Demokratik Özerklik” diye de bir tanımlaması olmuştu)
4. Özgür Yurttaş Yasası: İlk defa terörist başının çağrılarında yer alan bu kavram, eşit yurttaşlık hakkının hukuki güvence altına alınmasını hedefleyen siyasi bir söylemdir. Kısaca etnik kimlik, din, inanç veya halkların demokratik cumhuriyet hukuku güvencesinde yaşamasını hedef almaktadır. Abdullah Öcalan çağrısında demokratik entegrasyon hukuku içerisinde, Özgür Yurttaş Yasası, Barış ve Demokratik Toplum Yasası ve Özgürlük yasalarını tanımlamaktadır.
DEM Parti Eş Başkanı Hatimoğulları, bunu şöyle formülize ediyor; Kürtler, Aleviler, bütün farklı halkalar ve inançlar eşit yurttaşlık temelinde demokratik cumhuriyet hukukunu güvencesinde yaşayabilir, buna özgür yurttaş yasası diyoruz.
5. Türkiyelilik: Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan herkesi etnik kökene bakılmadan kucaklayan kapsayıcı bir üst birlik kavramıdır. “Türk” kelimesinin belli bir etnik grubu temsil ettiğini düşünenler tarafından tüm vatandaşları eşit ve bir arada göstermek amacıyla önerilen siyasi ve sosyolojik bir tanımdır.
6. Eşit Yurttaşlık[5]: Eşit yurttaşlık sosyolojik ve siyaset bilimi odaklı kavramdır. Salt yasalar önünde eşitliği değil, toplumsal yaşamın her alanında bağlılık (aidiyet) duyumsamayı tanımlar. Pozitif ve istemcidir. Farklılıkların tanınması ve kamusal alanda eşit temsili hedefler. Eşit yurttaşlık negatif eşitlik anlayışıdır.
Bu tanımlar çoğaltılabilir ama şimdilik bizim devam edebilmemiz için yeterli. Şimdi bu tanımları rehbere kaydederek DEM’i anlayalım.
Taslak “Çerçeve Yasa” hazır gibi. DEM ile görüşülüyor. Henüz mutabakat sağlanmadığı geliş gidiş trafiğinden anlaşılıyor. Yazılan maddelerin içeriğinde sorun var. Siyasi iktidar DEM kadar cesur değil çünkü yazılımda.
İktidarın hazırladığı taslak metin şunları içerecek gibi[6];
Silah bırakan münfesih (feshedilmiş) örgütün üyelerini” kapsayacak ‘çerçeve yasa’dan ilk aşamada yaklaşık 5 bin PKK üyesi yararlanacak. Öcalan’ın ve üst düzeyli yöneticilerin statüsünün müteakip gelişmelere göre düzenlenmesi öngörülüyor (Sorun 1).
Düzenleme bir “af” içermeyecek! (İkinci sorun burada) özellikle suça karışmayan üyelerin geri dönüşünü teşvik edecek ve bazı suçlar bakımından ceza indirimi sağlayacak formüller içerecek.
Suça karışan ve karışmayan üyeler için ayrı bir tasnif yapılacak…
Terör suçu işleyen kişiler hakkında cezanın tamamen kaldırılması yerine alt sınırdan uygulanması formülü üzerinde durulacak.
Eli kanlı terörist PKK lideri Abdullah Öcalan ile örgütün üst yönetim kadrosuna yönelik herhangi bir özel düzenleme yapılması planlanmıyor. Öcalan dahil, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanların kapsam dışında tutulması planlanıyor. Yasaya, belli suçlardan ceza alanların bu yasanın kapsamı dışında tutulacağı açık ve net bir şekilde yazılacak. (En büyük sorun 3)
Eğer ‘çerçeve yasa” Meclis’ten geçerse, PKK’nin silah bıraktığının “teyit ve tespiti” koşulundan vazgeçilmesi anlamına gelmeyecek. Yasanın uygulanması ile PKK’nin silah bıraktığının teyit ve tespiti sürecinin eş güdüm içinde işleyeceği bir mekanizma öngörülüyor.
Ama Öcalan konusunda küçük ortak Bahçeli farklı bir düşüncede: Öcalan’ın bir statü sorunu olduğunu kabul ediyor ve bir makam veriyor terörist başına: Barış Süreci koordinatörlüğü…
DEM Parti’de bu konuda aynı fikirde ve bunu her fırsatta ortaya koyuyor. İşin ilginç yönü Bahçeli ve DEM’in aynı fikirde olması. Öcalan’a her türlü imkânın sağlanması DEM’in önceliklerinden.
Mesela; Öcalan’a bir yerleşke yapıldığına dair iddialar var. Şöyle bir haber var internette[7];
“Bakırhan, söz konusu yerleşkenin varlığını teyit ederken, asıl tartışmanın bu yapının hukuki ve idari statüsü olduğunu vurguladı. “Bir yerleşke var ama bunun adı nedir, statüsü nedir? Oraya geçerken ne diyeceğiz, nasıl tarif edeceğiz meselesinin netleşmesi gerekiyor” ifadelerini kullandı…”
Yine DEM Parti Grup Toplantısı’nın ardından gazetecilerin sorularını yanıtlayan Hatimoğulları da İmralı’daki yeni konut inşaatı için şunları söylüyor[8]:
“Evet İmralı’da bir konut yapıldığı bilgisi var. Ve bu konuta henüz Sayın Öcalan taşınmış değil.”
Get V. Murat Tulga’s stories in your inbox
Join Medium for free to get updates from this writer.
Remember me for faster sign in
Terör Örgütü PKK sözcüleriyle yaptığı açıklamalarda bu konuyu çok daha net bir biçimde dile getiriyor. Örgütün üst düzey yetkilisi Helin Ümit 14 Temmuz 26’da şöyle demiş[9];
“Bu sürecin yürümesi için birkaç tedbir aldık. Sürecin başından itibaren atacağımız tüm adımları Önder Apo’nun (Öcalan) fiziki özgürlüğüne bağladık. Önder Apo’nun bu süreci yürütmesine, yönlendirmesin, onun sorumluluğunda yürümesi şartına bağladık. Bu devam ediyor. Bu anlamıyla eğer adımlar atılıp gelişmeler olacaksa, karşı taraf bazı beklentiler içerisindeyse, silahsızlandırma sürecinin sürmesini istiyorlarsa bu durumun Önderliğin fiziki özgürlüğüne ve özgür çalışması koşullarına bağlı olduğunu herkesiyi bilmeli. Onun dışında kimse bize başka adım attıramaz…” sözlerini kullandı.
Rehberde yazanları şimdi yorumlamaya başlayalım. Çerçeve yasada son bağlamda sonuç şu:
DEM Parti bu çerçeve antlaşmanın sadece terör örgütünün üyeleri için değil, Abdullah Öcalan ve üst düzey yöneticileri de kapsamasını, statünün siyasi hakları da kapsayacak şekilde çıkarılmasını istiyor. Tercümesi şu: Öcalan’a, Karayılan’a, Duran Kalkan’a hiçbir şey yaşanmamış gibi yeni bir statü verilecek, kimi İmralı’da kimi diğer 3’üncü ülkelerde günlerini gün edecekler. Bunun yanında bunları veya avanelerini karşımızda gelecekte bir siyasetçi olarak görmemiz de mümkün... Ruşen Çakır soruyor, Duran Kalkan; bu ihtimale“Niye olmasın?” diyor…
Gelelim şimdi, “Eşit yurttaşlık, Türkiyelilik, özgür yurttaş yasası, genişletilmiş yerel yönetimler yasası…” gibi diğer alengirli tanımlara….
İşin en önemli kısmı budur. DEM’in sıklıkla kullandığı rehberimize aldığımız bu ifadeler ile ilgili iktidar kanadı ve yancısından tek kelime yok. Bir gazeteci olsa da sorsa bunlara; “Şu eşit yurttaşlıktan ne anlıyorsunuz?” diye… Çıt yok…
O halde kendi tanımlamızı yapacağız. Bizim bu tanımlardan anladığımız şudur:
Diğerler tanımlar ile birlikte ele alındığında burada en tehlikelisi “Genişletilmiş Yerel Yönetim Yasası’dır. Avrupa Yerel Yönetim Özerklik Şartının detaylı bir şekilde uygulanması talebidir. Burada Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı’nın Türkiye tarafından şartlı olarak onaylanmış olmasına karşın, çekince konulan maddelerinin olduğu bilinmelidir. Amaç bu çekincelerin ortadan kaldırılmasıdır. (https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/749575)
Biz de DEM kadar açık olalım o halde. Burada istenen açık olarak federasyondur. Bu düzenlemeler yapıldığı takdirde yerel yönetim diye bize satılmak istenen bölgelerde aşağıda sayacaklarım gündeme gelecektir.
Bu yerel yönetimlerin kendi meclisleri olacak, merkezin hiçte hoşuna gitmeyecek kendi bölgelerine yönelik özel kararlar alabilecekler. Mesela İspanya’da Katalan Bölgesinde olduğu gibi merkez yönetimden bir gün ayrılıyoruz diye referanduma gidebilecekler (Katalonya referandumu: Bağımsızlığa destek verenlerin oranı %90,09 — BBC News Türkçe)… Kendilerince çok farklı yaptırımları, söylemleri, çok farklı usul ve uygulamaları bu yerel sınırlar içerisinde görebileceğiz.
Bu yerel yönetimlerin kendilerini ifade eden bayrak, flama diyelim, farklı bir sembolleri de olabilecek.
Bu yasa ile yerel yönetimler veya bölgeler bölgelerindeki kaynaklarını kendilerince kullanabilecekler veya merkez yönetimden kullanıma ilişkin pay talep edebilecekler. Örnek: Bölgenizden bor madeni mi çıkıyor, işletme ve satıştan ver benim payımı… denecek.
Yerel yönetimler kendi bölgelerinde yerel adli kuvvetlerini kendileri oluşturacaklar… Bilmem ne bölgesi Zabıtası, polisi, Özel güvenliği olacak… (Belçika: Merkezi yönetim yerele karışmıyor, komüniteryen anlayış hakim — Mezopotamya Ajansı)
Yerel yönetimler kendi kültürel gelişimlerine yönelik tüm konularda söz sahibi olacaklar (Türkiye’de Yerel Demokrasi Tartışmaları ve Belçika Modeli — Medya Haber TV). Bunun içerisinde ana dilde eğitim de var. Bu sınırlar içerisinde farklı dillerde eğitim yapılacak, yerel yönetimin her kurumunda sadece bu dil konuşulacak, yönetim sınırları içerisinde resmi işlemlerde diğer diller için tercüman bulundurulacak. (Belçika’da valon ve flaman bölgelerinde mevcut uygulama budur. BELÇİKA’DA YEREL YÖNETİMLER* — Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi)
….
Nasıl çok korkutucu değil mi?
Şimdi daha da korkuncunu söylüyorum. Bu yerel yönetimler şartına CHP’nin Cumhurbaşkanı adayı İmamoğlu’da destek veriyor (İmamoğlu yolunu açıkladı: ‘Güçlü ama demokratik lider’, yerel siyaset etkisinin arttığı model, emeğin öncelendiği sistem), ana muhalefet Partisi CHP’de…. (https://www.youtube.com/watch?v=z5t-LNRJWrM)
CHP’nin son gelişmeler sonrası yeni Anayasaya nasıl tepki vereceği de müphem. Komisyona onca eleştiriye rağmen üye veren CHP’ye en azından ben güvenmiyorum.
EY Türk, uyanalım artık…
“Bir cisim yaklaşıyor…” ve burnumuzun dibine kadar geldi…
Türklük kimliği yok edilmek, vatan sınırları içerisinde yeni yeni kimlikler, bölünmeler peydahlanmak isteniyor.
Barış süreciymiş, bugüne kadar kimle savaşıyorduk ki barış olsun…
Ne yaparsanız yapın ne statü verirseniz verin Öcalan, bebek katilidir.
PKK bir terörist örgüttür, binlerce vatandaşımızın kanı eline bulaşmıştır. Köklü devlet geleneğine sahip olarak eli kanlı olanlardan hesabını sorarız. Zaten kimsenin pişman olduğu, özür dilediği de yoktur. Kanımızı yerde bırakmayız.
Son cümle, bunlarla düşüp kalkanı da affetmeyiz, Türk Tarihe hain olarak kazırız…
Türk’üz Türk kalacağız…
[1] https://www.evrensel.net/haber/5986801/akp-nin-1-5-yillik-yeni-anayasa-calismasi-tamamlandi-pakette-neler-var
”Yeni bir Anayasa şart” — Son Dakika Ankara Haberleri
TBMM Başkanı Kurtulmuş: Yeni anayasa yapılması ya da köklü bir değişikliğin gerçekleştirilmesi zaruri bir adımdır
TBMM Başkanı Kurtulmuş: Yeni bir anayasa yapma sürecini en kısa süre içerisinde başlatmalıyız… TBMM Başkanı Kurtulmuş, “Terörsüz Türkiye’yle ilgili işlerimizi Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde tamamladıktan sonra bütün siyasi partilerin ortak çabasıyla yeni bir anayasa yapma sürecini de en kısa süre içerisinde başlatmalıyız.” dedi.”
Adalet Bakanı: Anayasanın yenilenmesi elzemdir
Özgür Özel Erdoğan’a yeni Anayasa şartını açıkladı — Sözcü
[2]https://www.indyturk.com/node/778625/siyaset/bak%C4%B1rhan%E2%80%99dan-tbmmye-%C3%A7er%C3%A7eve-yasa-%C3%A7a%C4%9Fr%C4%B1s%C4%B1-zemin-e%C5%9Fit-yurtta%C5%9Fl%C4%B1k-%C3%A7at%C4%B1-demokratik
[3] https://www.birgun.net/haber/surec-takvimi-erdogan-in-sozunu-ettigi-cerceve-yasa-da-neler-var-721721
[4] https//www.demparti.org.tr/barisin-yolu-demokratiklesden-demokratiklesmenin-yolu-ise-cesur-siyasal-adimlardan geçer/22798/
https://ankahaber.net/haber/ihd-turkiye-pkk-baris-sureci-izleme-raporu-nu-acikladi-46145c36
https://ilketv.com.tr/ihdden-pkk-baris-sureci-izleme-raporu-kalici-baris-icin-7-maddelik-cagri/
[5]https://www.bbc.com/turkce/articles/cpd391ndxv8ottps://www.cumhuriyet.com.tr/yazarlar/ahmet-saltik/esit-yurttaslik-mi-yurttaslarin-esitligi-mi-2478094
[6] https://www.cumhuriyet.com.tr/siyaset/son-dakika-mhp-lideri-devlet-bahceli-teror-orgutu-liderine-resmen-statu-istedi-baris-sureci-koordinatorlugu-2501157
[7] https://turkinform.com.tr/bakirhan-dogruladi-imralida-ocalana-ev-mi-yapiliyor
[8] https://www.veryansintv.com/demden-ozgur-yurttas-yasasi-cikisi-acilim-icin-3-talep
[9] https://www.rudaw.net/turkish/categories/kurdistan/12798705
84 followers
·15 following
Veli Murat TULGA, Emekli bir subaydır. 27 Mayistan Balyoza, Hadimkoy’den Kumpasa Karşı Komutan Mektupları, Subayı Öldürmek ve Kral Çıplak adlı kitaplari vardir.
https://medium.com/@vmurattulga/dem-parti%CC%87si%CC%87ni%CC%87-anlama-rehberi%CC%87-3d5646ea6514
- - - - - - - - - - - - -
a45UyF587661
- - - - - - - - - - - - -
