Ukrayna’nın Binlerce Rus Shahed’ini Düşüren Önleyici Drone Yeniliklerinin İç Yüzü

Ukrayna’nın Binlerce Rus Shahed’ini Düşüren Önleyici Drone Yeniliklerinin İç Yüzü Brave1 *CEO*'su Andrii Hrytseniuk, Rusya’nın tek yönlü saldırı drone filosuna ucuz bir şekilde karşı koyma konusunda Ukrayna’nın yeteneklerine dair özel bilgiler veriyor. Howard Altman 15 Mayıs 2026, 13:29 *EDT* ** Rusya’nın savaşın en yoğun Shahed-136 drone bombardımanı sırasında siper aldıktan saatler sonra, ülkenin savunma teknolojisi kuluçka merkezinin başkanı, ülkesinin bunlara karşı savunmak için geliştirdiği önleyici dronelar hakkında bizimle konuştu. Bu küçük mühimmatlardan bazılarının tanesi yaklaşık 1.000 dolara mal oluyor ve saatte yaklaşık 200 mil hıza ulaşabiliyor. Bazılarında yapay zeka destekli güdüm de bulunuyor. Bunlar, tanesi 5 milyon dolardan fazla olan Patriot önleyici füzelerine ve hatta yıllardır Ukrayna genelinde yaygın yıkıma neden olan Shahed’leri düşürmek için kullanılan çok daha az gelişmiş füzelere kıyasla çok daha ucuz bir alternatif olduklarını kanıtladılar. Bir saatlik bir röportajda, Brave1 *CEO*’su Andrii Hrytseniuk, Ukrayna’nın Shahed önleyici füzelerini nasıl geliştirdiğini, bunların etkinliğini ve *ABD*’nin (Ukrayna’nın kullandığı kendi insansız hava aracı imha önleyici füzesini üreten ülke) ve diğer müttefiklerin artan ilgisini anlattı. Ayrıca, bu röportajın ikinci bölümünde ele alacağımız Ukrayna’nın gelişmekte olan insansız kara aracı endüstrisinden de bahsetti. Soruların ve cevapların bazıları, açıklık sağlamak amacıyla hafifçe düzenlenmiştir. Brave1 *CEO*'su Andrii Hrytseniuk (Brave1) Vasyl Churikov *S:* Ukrayna’nın Shahed önleme dronlarının geliştirilmesi hakkında bilgi verir misiniz? *C:* Shahed’lerin büyük çoğunluğu önleme dronları tarafından imha ediliyor. Yani önleme dronlarının hava savunmasındaki hakimiyeti zaten bu şekilde. Ve Ukrayna, küresel ölçekte yeni bir silah sınıfı geliştirdi. Daha önce böyle bir şey yoktu. Önleme dronlarının son derece yüksek bir potansiyeli var ve en büyük avantajı da son derece düşük fiyatı. Toplamda, önleme dronu üreten 150’den fazla Ukraynalı şirketimiz var. Ve bunlar farklı mimariye sahip önleme dronları. Bazıları küçük roket tipi birinci şahıs görüşlü (*FPV*) dronlar. Bazı durumlarda küçük uçaklara benziyorlar. Bazı durumlarda büyük uçaklara benziyorlar. Bazıları da *FPV* ve sabit kanat arasında bir kombinasyon gibi X kanatlı. Farklı bölgelerde ve farklı koşullarda farklı çeşitlerini kullanıyoruz. Ukrayna sanayisi tarafından üretilen önleme dronlarından küçük bir örnek. ** *S:* Hangi önleme uçaklarının işe uygun olduğuna nasıl karar veriyorsunuz? *C:* Örneğin, Şahedler Karadeniz’den geliyorsa, Odessa ve kıyıdaki diğer şehirlerin bulunduğu bölgede, küçük önleme uçakları sadece son kilometrelerde kullanılıyor. Uçaklar, saatlerce uçarak ve bir Şahed bulduklarında imha ederek, gezici mühimmat gibi kullanılıyor. Saatlerce ve yüzlerce kilometre uçabilen bazı önleme uçaklarına ihtiyacımız var. Bazıları için ise sadece küçük çaplı bir koruma alanı gerekiyor. *S:* Önleme dronlarıyla elde ettiğiniz başarı göz önüne alındığında, İran tarafından fırlatılan Şahed dronlarının neden olduğu ölüm ve yıkımı dikkate alarak *ABD* ve Körfez’deki müttefikler size ulaştı mı? Bu saldırılardan birinin videosunu aşağıda görebilirsiniz. *C:* Önleme uçakları ve önleme uçaklarının potansiyeli hakkında sürekli görüşmeler yapıyorum ve bu görüşmelere dahiliz. Ve elbette, önleme uçaklarını kullanma yeteneğini geliştirmek tüm ülkeler için en önemli önceliklerden biridir. Ukrayna günde 2.000’den fazla önleyici füze üretebiliyor ve bu günlük maksimum sayı değil, 2.000’den fazla. Ve bizim için bu bir eşik değil, bir sınır değil. İhracat sözleşmeleri ve tedarikler söz konusu olduğunda, günde 2.000’den çok daha fazlasını üretebiliyoruz. Örneğin, Rusya’nın terörist saldırısı sırasında, sadece son 24 saat içinde 1.300’den fazla Şahed füzesi kullandılar. Dolayısıyla elbette, çok sayıda önleyici füzeye ihtiyacımız var. *S:* Onlara karşı savunma için 1.000’den fazla önleyici füze kullandınız mı? *C:* Kaç Şahed füzesinin önleyici füzeler veya diğer silah türleriyle imha edildiğine dair ayrıntıları paylaşmayacağım, ancak toplamda tüm Şahed füzelerinin %97’sini vurmayı başardık. Bu, hava savunma komutanlığımızdan gelen kamuoyuna açık bilgidir. Aşağıdaki video, son Rus Şahed bombardımanının ardından yaşananlardan bazılarını göstermektedir. https://x.com/Archer83Able/status/2031789402993684638 *S:* Yani *ABD* ve müttefikleri yardım istediğinde onlara ne söylüyorsunuz ve ihracatın mevcut durumu nedir? Bu konu hakkında en son yazdığımda, yasa ihracatı engelliyordu. *C:* Brave1, Ukraynalı ve uluslararası şirketlerle çözümler geliştirmek ve test etmek için çalışıyor. İhracat konularına derinlemesine dahil değiliz. Bu nedenle, mevcut durumdan haberdar olmadığım için burada yorum yapamam. *S:* *ABD*, 2024 yılında Ukrayna’ya kendi önleme insansız hava araçlarını, Merops sistemini gönderdi. O kadar etkili oldu ki, *ABD*’yi korumak için Orta Doğu’ya gönderildi. İran’a karşı şu an durdurulmuş olan savaş sırasında Ukrayna’nın sahip olduğu varlıklar. Ukrayna bundan ne kadar şey öğrendi, eğer öğrendiyse? *C:* En başarılı savunma sanayi üreticilerinin çoğu, ordumuzdan ve Brave1’den (her ikisi de Ukraynalı üreticiler) ve Merops’tan öğrendi. Ukrayna ordusunun ve uzmanlarının doğrudan katkısı olmadan, Merops asla şu anki gibi yüksek performanslı bir sistem haline gelemezdi. Amerikan *MEROPS* insansız hava aracı karşıtı sisteminin bir önleme dronu, 18 Kasım 2025’te Polonya’nın güneydoğusundaki Nowa Deba askeri eğitim alanında yapılan testler sırasında görülüyor. (Fotoğraf: Wojtek *RADWANSKI* / *AFP*) (Fotoğraf: *WOJTEK* *RADWANSKI*/*AFP* via Getty Images) *S:* Orta Doğu’da yaşananlar sonucunda Ukrayna ile *ABD* ve müttefikleri arasındaki ilişki hakkında neler söyleyebilirsiniz? *C:* Bu son derece ilginç ve bize birçok soru geliyor ve biz de deneyimlerimizi paylaşıyoruz. *S:* *ABD* ordusuyla doğrudan görüşmeleriniz oldu mu? *A:* Müttefik ülkelerimizin çoğunluğuyla çalışıyoruz. Deneyimlerimizi ve Brave1’in Ukrayna savunma sanayisini dönüştürme ve geliştirme sonuçlarını paylaştığımız görüşmeler, oturumlar, konferanslar düzenliyoruz. Herkes ilgileniyor. Bu kadar kısa sürede bunu başarabilmenin büyüsü bu. Şu anda Brave1’de silah üreten 2.300’den fazla farklı Ukrayna şirketi var. Savaş başladığında, çoğunluğu devlet şirketleri ve çok az sayıda özel şirket vardı ve şu anda çok büyük bir şirket listesi var. https://x.com/MFA_Ukraine/status/2054867834308620294 Ukrayna’nın 2.000 Dolarlık Drone’u Rusya’nın 50.000 Dolarlık Shahed’lerini Yok Ediyor. Ve Herkes Onu İstiyor *S:* Bana Ukrayna’nın küçükten büyüğe kadar çok çeşitli önleme dronlarına sahip olduğunu söylediniz. *ABD* ve müttefiklerinin İran’ın fırlattığı füzelere karşı savunma için kaç farklı türde önleme uçağına ihtiyacı var? *C:* Bence en az 10 tane. *S:* 10 mu? Neden? *C:* 10 farklı mimari türü gerekiyor. Bizim için daha fazla farklı ürüne sahip olmak önemli, çünkü bu Ukraynalı şirketler arasında rekabet yaratıyor ve onlar çok daha hızlı bir şekilde yeni inovasyonlar geliştiriyorlar ve rakiplerinin önüne geçmek için daha hızlı hareket ediyorlar. Ayrıca, sadece önleme uçaklarına sahip olmak da önemli değil. Önleme uçakları kendi başlarına hiçbir şey yapmazlar. Bu, çeşitli teknolojilerin, radarların, sürekli kontrol sistemlerinin, navigasyon sistemlerinin, uzaktan kumanda sistemlerinin birleşimidir, çünkü bunları kullanan askerler ön cephede olmamalıdır. Sığınaklarda olmaları gerekir. Yani bu, farklı alt teknolojilerin çeşitliliğidir ve bir bütün olarak bu, insansız hava aracı tabanlı hava savunmasının segmentidir. *S:* Örneğin Wild Hornets, Sting önleme uçağının askerler tarafından 2.000 kilometre uzaktan çalıştırılabileceğini iddia ediyor. Bu ne kadar yaygın? https://kyivindependent.com/incredible-record-ukrainian-drone-manufacturer-shows-remote-control-of-interceptor-from-2-000-kilometers-away/ *C:* Şu anda pilotlarımız dünyanın herhangi bir yerinden önleme uçaklarını yönetebiliyor. Wild Hornets 2.000 Km *S:* Orta Doğu’daki Amerikan askeri çabalarını denetleyen *ABD* Merkez Komutanlığı’nın Tampa, Florida’daki karargahındaki pilotlar önleme dronlarını kullanabilir mi? *C:* Diyelim ki pilotumu iş gezisi için *ABD*'ye gönderiyorum ve bir şey oluyor ve pilotumun önleme uçaklarını yönetmesi gerekiyor. Bunu New York veya Kaliforniya’dan yapabilir. *S:* *ABD* ve müttefiklerinin ihtiyaç duyduğu 10 farklı önleme dronu türüne geri dönelim. Ne tür farklı türler? Aralarındaki farklar neler? *C:* İstihbarat, gözetleme ve keşif (*ISR*) dronlarına karşı önleme dronları. Shahed ağır siklet kamikaze dronlarına karşı önleme dronları. Aldatıcı dronlara karşı önleme dronları. Çok yüksekte uçabilen önleme dronları. Jet kamikaze uçaklarını yakalamak için hızlarını artırabilen önleyiciler. Çok hızlı bir şekilde gaz kesebilen önleyiciler. Uzun uçuş süresine ve uzun mesafeye uçabilen önleyiciler. Yani çeşitli farklı önleyiciler var. 11 Mayıs 2026, Ukrayna, Kiev: Ukraynalı bir asker, Savunma Bakanı Pistorius’un Kiev’in dışındaki bir insansız hava aracı savunma tesisini ziyaretinde test uçuşunun ardından Zirka önleyici insansız hava aracını geri getiriyor. Siyasi görüşmeler gündemde. Fotoğraf: Kay Nietfeld/dpa (Fotoğraf: Kay Nietfeld/picture alliance via Getty Images) *S:* Yapay zekayı nasıl kullanıyorsunuz? *C:* Yapay zekanın etik yönleri konusunda çok sorumlu bir tutum sergiliyoruz. İnsan müdahalesi gerektiren durumlar bazen kullanılır, ancak çoğunlukla insan müdahalesinin eş zamanlı olarak devreye alınması, devre dışı bırakılması veya kararların iptal edilmesi gereken durumlarda insan müdahalesi gerektiren durumları kullanırız; insan müdahalesi gerektiren durumlarda ise bu yaklaşımı tercih etmeyiz. İnsan kararları için bu çok önemli, çünkü karar hızının da dikkate alınması gerekiyor. İnsan faktörü devreye girmediğinde, Şahed insansız hava araçlarının etkili vuruş oranı çok daha yüksek oluyor. *S:* Ukrayna, *ABD* ve müttefiklerinin İran Şahed insansız hava araçlarına karşı savunmasını izleyerek herhangi bir ders çıkardı mı? *C:* Bu, son dönemdeki tüm röportajlarımın en iyi sorusu. Bunu öznel olarak, Brave1 veya ülkenin temsilcisi olmadan söyleyebilirim. En önemli derslerden biri, asla yeterince güvende olduğunuzdan ve teknolojilerinizin mükemmel olduğundan emin olmamanız gerektiğidir, çünkü düşmanınızın cebinde ne olduğunu bilemezsiniz. Ve her zaman en kötü senaryoya hazır olmanız ve tamamen öngörülemeyen farklı şeylere karşı koymak veya tepki vermek için hazırlık seviyenizi sürekli olarak geliştirmeniz gerekir. Ve tepki hızınız çok önemlidir. Aşağıdaki videoda *ABD* güçlerine yönelik böyle bir İran Şahed saldırısını görebilirsiniz. https://x.com/sentdefender/status/2030452292810420714 *S:* İran insansız hava araçlarının *ABD*, İsrail, *BAE* ve diğer ülkelere karşı performansında sizi şaşırtan ve onları alt etmek için yeni yollar geliştirmeniz gerektiğini düşündüğünüz özel bir şey gördünüz mü? *C:* Hayır. Bildiğiniz gibi, Rusya ve İran arasında güçlü bir iş birliği var ve İran teknolojilerinin Rusya tarafından savaş alanında kullanıldığı görülüyor ve eminim ki bunun tersi de geçerli. *S:* İran’ın bu insansız hava araçlarını kullanma biçiminde farklı bir şey gördünüz mü? *C:* Farklı bir şey görmedim. Gördüklerim aynıydı, ama ben askeri uzman değilim. Biz teknolojilere odaklanıyoruz. Aşağıda, savaşın ilk gününde İran’ın Şahed insansız hava aracının Bahreyn’deki *ABD* Donanması tesisine yaptığı saldırıyı görebilirsiniz. https://x.com/bayraktar_1love/status/2027729081404473851 *S:* Peki ya Ukraynalı şirketler? Bu çatışmayı ne kadar yakından izliyorlar ve sizinle konuştuklarında, Ukrayna silahlarını geliştirmek için neler öğrendiklerini ve kullanabileceklerini söylüyorlar mı? *C:* Herkes yardım etmek ister. Ve Ukrayna’nın, Rusya’nın yeni teknolojilerine karşı kendini nasıl savunacağını bilen ve yıllardır kanıtlamış tek ülke olduğunu görüyoruz. Ve elbette, bu bizim için çok acı verici çünkü bu deneyime sahibiz. Ne yapacağımızı biliyoruz, ancak on milyonlarca insan bu sorunlarla karşı karşıya ve biz yardım edebilirdik. *DNIPROPETROVSK* *OBLAST*, *UKRAYNA* - 22 *ŞUBAT*: Ukraynalı bir asker, 22 Şubat 2026’da Ukrayna’nın Dnipropetrovsk Oblastı’nda bir test uçuşundan önce Sting önleyici insansız hava aracını tutuyor. Ukrayna ordusu, önleyici insansız hava araçları yardımıyla, Rus ordusunun Ukrayna üzerinde fırlattığı Shaheds ve Gerbers insansız hava araçlarını düşürüyor. Önleyici insansız hava aracı 300 kilometreye kadar hızlara ulaşabiliyor ve 3 kilometre yükseklikteki bir hava hedefini vurabiliyor. Önleyici insansız hava aracı, *VR* gözlükleri veya küçük bir yer istasyonu kullanılarak kontrol edilebiliyor. (Fotoğraf: Alex Nikitenko/Global Images Ukraine via Getty Images) *S:* Mart ayında Başkan Donald Trump şöyle demişti:/*“İnsansız hava aracı savunmasında onların yardımına ihtiyacımız yok. İnsansız hava araçları hakkında herkesten daha çok şey biliyoruz. Aslında dünyanın en iyi insansız hava araçlarına sahibiz.”*/ Bu konuda ne düşünüyorsunuz? *C:* Yorum yapamam. *S:* Savaşın başındaki *ABD* ve müttefiklerinin ilgisiyle şimdiki ilgi arasında bir fark olduğunu söyleyebilir misiniz? *C:* Elbette, kesinlikle farklı bir ilgi. Daha önce neredeyse hiç ilgi yoktu. Ve şu anda bu, bir numaralı konu. * * *TOPSHOT* - 3. Ordu Kolordu Önleme Filosu üyesi, 9 Ekim 2025’te Ukrayna’nın doğusundaki cephe hatlarına yakın, yeri açıklanmayan bir konumda, Rus insansız hava aracı saldırılarına karşı koruma amaçlı kullanılan bir önleme insansız hava aracını tutuyor. (Fotoğraf: Ed ​​*JONES* / *AFP* via Getty Images) *S:* *ABD*'ye Şahedleri yenmek konusunda ne tavsiye verirdiniz? *C:* Birincisi, hazırlık için bolca zamanınız olduğuna inanmayın. Zaman geçti. İkincisi, maliyet önemlidir. Savunma giderleri, düşmanınızın size saldırması için gereken giderlerden daha az olmalıdır. Üçüncüsü, sürekli olarak asimetrik çözümlere odaklanın. *S:* Ne gibi? *C:* Ukrayna’nın yeterli hava savunma füzesi olmadığında, önleyici uçaklar (dronlar) icat ettik. 155 mm mühimmatımız yetersiz olduğunda, *FPV* dronları icat ettik. Helikopterlerimiz yetersiz olduğunda, insansız hava araçları icat ettik. Deniz filomuz yetersiz olduğunda, deniz dronları icat ettik. Ve savaş alanındaki bu muazzam yeni teknoloji değişiminin her yerde birçok farklı yeniliğe yol açtığını görüyoruz ve biz, farklı endüstri oyuncularının tüm askeri fikirlerini analiz eden Ukrayna hükümeti kümesiyiz. Her ay fikir sayısının arttığını görüyoruz. Hiçbir şey. Bu sadece yeni teknolojilerin yeni bir çağına yeni kapılar açıyor. 3. Ordu Kolordu Önleme Filosu üyeleri, 9 Ekim 2025’te Doğu Uraine’nin ön cephelerine yakın, açıklanmayan bir yerde, önleme dronlarını kontrol etmek için kullanılan mobil bir iş istasyonunun teslimatını kontrol ediyor. (Fotoğraf: Ed ​​*JONES* / *AFP* via Getty Images) *S:* Önleme dronları, Patriot hava savunma sistemi ve diğerleri gibi üst düzey sistemler tarafından ateşlenenlerin yerini alabildi mi? *C:* Hayır. Yer değiştirme meselesi değil. Önleme dronları asla Patriot’un yerini alamaz. Patriot harika bir teknoloji, balistik füzelere, hipersonik füzelere karşı koruma için dünyanın en iyi füzelerinden biri. Ama elbette, Shahed füzelerine karşı kullanmanın hiçbir anlamı yok. Son derece pahalı, aşırıya kaçıyor. Pentagon, Patriot önleyicilerinin azaldığına dair endişeleri geçiştiriyor. Brave1’in başkanı, Ukrayna yapımı önleyici insansız hava araçlarının Patriot önleyicilerini desteklediğini, ancak asla onların yerini alamayacağını söylüyor. (Lockheed Martin) Bir sonraki yazımızda, Hrytseniuk, Ukrayna’nın Cumhurbaşkanı Volodymyr Zelensky’nin bu yıl 50.000 insansız kara aracı üretme direktifini nasıl karşılamayı planladığını anlatıyor. Yazarla iletişime geçin: howard@*TWZ*.com https://www.twz.com/news-features/inside-ukraines-interceptor-drone-innovations-swatting-down-thousands-of-shahed-drones - - - - - - - - - - - - - a45UyF587661 - - - - - - - - - - - - - */Gruba mesaj göndermek icin /* */: /* ozgur-gundem@googlegroups.com */Gruba uye olmak icin /* */: /* ozgur-gundem+subscribe@googlegroups.com */Grup kurucusuna yazmak icin /* */: /* 0raj.p0yraz@neomailbox.net <mailto:0raj.p0yraz@neomailbox.net>  / oraj.poyraz@openmail.cc <mailto:oraj.poyraz@openmail.cc> */Grup Sayfamiz /* */: /* https://groups.google.com/g/ozgur-gundem/ */Arzu ederseniz bloğuma da göz atabilirsiniz /* */: /* http://orajpoyraz.blogspot.com/ Eposta adresleri (Derdiniz varsa buradan ulaşın.) : Oraj.Poyraz@erkin.cc 0raj.p0yraz@neomailbox.net oraj.poyraz@openmail.cc<mailto:HvLWPtIjJR8X@protonmail.com>